Έχω δει αρκετές αμερικανικές ταινίες (και παλιές αλλά και καινούργιες, οι οποίες συχνά κουβαλάνε την στάμπα των πολυδάπανων υπερπαραγωγών) ενώ έχω διαβάσει και μια σειρά από βιβλία (κυρίως μυθιστορήματα) αμερικανών συγγραφέων ώστε να μπορώ πλέον να καταλάβω πολλά πράγματα. Παρόλο, λοιπόν, που οι ΗΠΑ ήδη από τις αρχές της δεκαετίας που διανύουμε ακολουθούν μια πτωτική πορεία, άλλοτε επιταχυνόμενη άλλοτε επιβραδυνόμενη, τόσο σε πολιτικό όσο κυρίως σε κοινωνικό επίπεδο και δευτερευόντως σε οικονομικό (παρά την εντεινόμενη χρηματοπιστωτική κρίση), το λεγόμενο αμερικανικό όνειρο παραμένει τόσο αναλλοίωτο μα ταυτόχρονα και τόσο σουρεαλιστικό. Χρησιμοποιώ την λέξη παραμένει γιατί η ιδέα του αμερικανικού ονείρου δεν είναι κάτι καινούργιο και σίγουρα όχι κάτι τυχαίο, αφού προέρχεται ουσιαστικά από τις κοινωνικές και ιδεολογικές ζυμώσεις που έλαβαν χώρα στις ΗΠΑ τις αρχές του προηγούμενου αιώνα και που αποτέλεσαν βάση πάνω στην οποία στηρίχθηκε τα επόμενα χρόνια που ακολούθησαν το αμερικανικό όνειρο για να γίνει αυτό που παρουσιάζεται σήμερα: το ότι δηλαδή σε μια χώρα όπως οι ΗΠΑ ακόμα και ο πιο άσημος εφόσον εκμεταλλευτεί κατάλληλα τις «ευκαιρίες» που του προσφέρει η ζωή και η διαμονή στις ΗΠΑ μπορεί εύκολα να βρεθεί στο δρόμο που οδηγεί στην καταξίωση, τη δόξα και πάνω απ’ όλα στον πλούτο. Φυσικά, όλα αυτά στην πραγματικότητα είναι πολύ δύσκολο να συμβούν αλλά ουδέποτε θα πάψουν να αποτελούν όνειρο (ή πιο σωστά φιλοδοξία) για όσους ζουν στις ΗΠΑ.
Από την άλλη πλευρά, έχει ουδέποτε αναρωτηθεί κανείς αν υπάρχει κάτι αντίστοιχο του αμερικανικού ονείρου και στην Ελλάδα; Μήπως υπάρχει τελικά και Greek dream; Αν ανατρέξουμε στην σύγχρονη ελληνική ιστορία όπως αυτή αρχικά ξεκίνησε μετά το τέλος της επανάστασης του 1821 θεωρείται πολύ δύσκολο ή μάλλον σχεδόν απίθανο να βρεθούν παραδείγματα ύπαρξης ενός τέτοιου φαινομένου. Δεν πρέπει να ξεχνάμε, άλλωστε, ότι καθόλη τη διάρκεια του προηγούμενου αιώνα (και ιδιαίτερα το πρώτο μισό αυτού) η χώρα μας βίωσε μια σειρά από γεγονότα (είτε αυτά ήταν πόλεμοι-εμφύλιοι και μη-είτε πολιτικές κρίσεις) που χωρίς αμφιβολία συγκλόνισαν αλλά και σημάδεψαν την πορεία της μέχρι σήμερα. Από την αρχή της δεκαετίας που διανύουμε, ωστόσο, έχει αναπτυχθεί έντονα μια ιδιότυπη μορφή «ονείρου», το οποίο είναι απόλυτα προσαρμοσμένο στα δεδομένα του σύγχρονου Έλληνα και κατ’ επέκταση της σημερινής ελληνικής κοινωνίας. Το συγκεκριμένο «όνειρο» ουσιαστικά συνίσταται στην επιδίωξη για την «εδώ και τώρα» απόκτηση της καταξίωσης, της διασημότητας και φυσικά του άφθονου χρήματος όχι απλά για την εξασφάλιση μιας άνετης και σχετικά ήρεμης ζωής αλλά στην πραγματικότητα μόνο για το θεαθήναι ή με άλλα λόγια για να «πουλήσουμε μούρη» σε αυτούς που καθημερινά με κόπο και ιδρώτα δίνουν καθημερινά τη μάχη για μια τουλάχιστον αξιοπρεπή ζωή.
Θα μπορούσε, βεβαίως, κανείς να ρωτήσει «μα και είναι και τόσο παράλογο αυτό»; Η απάντηση είναι σαφέστατα όχι. Κάτι τέτοιο, άλλωστε, υπάρχει είτε σε μεγαλύτερο είτε σε μικρότερο βαθμό σε όλες σχεδόν τις δυτικές κοινωνίες. Το πρόβλημα και συνάμα το παράλογο της όλης υπόθεσης επικεντρώνεται, όμως, στα μέσα που επιλέγει ο σύγχρονος Έλληνας για να πραγματοποιήσει το συγκεκριμένο «όνειρο», τα οποία αντικατοπτρίζουν με τον χειρότερο τρόπο την φθίνουσα πορεία που ακολουθεί η ελληνική κοινωνία τα τελευταία χρόνια. Ειδικότερα, ένα από τα πιο δημοφιλή μέσα με διαχρονική, μάλιστα, αξία μέσα στους κόλπους της ελληνικής κοινωνίας έχει να κάνει με τις λεγόμενες υπόγειες «συναλλαγές». Εμπόριο ναρκωτικών και λευκής σαρκός, οργανωμένες ληστείες και συχνά καλοσχεδιασμένες δολοφονίες είναι μερικά χαρακτηριστικά παραδείγματα τέτοιου είδους «συναλλαγών», χωρίς βέβαια να ξεχνάμε και τις «απλές» δημόσιες σχέσεις (είτε τύπου «γλειψίματος» είτε τύπου «λαδώματος») με ισχυρές προσωπικότητες της ελληνικής πολιτικοοικονομικής εξουσίας. Από την άλλη πλευρά, ωστόσο, τι γίνεται με τους τίμιους και τους ταπεινούς ή εν πάσει περιπτώσει με εκείνους που δεν επιζητούν την εκπλήρωση του «ονείρου» τους επιλέγοντας τη δοκιμασμένη λύση της λαμογιάς; Η απάντηση είναι μια: ΔΟΣΕΙΣ! Από τη στιγμή, άλλωστε, που η ίδια μας η ζωή είναι γεμάτη από δόσεις διαφόρων ειδών γιατί να μην πραγματοποιήσουμε το «όνειρο» μας με δόσεις; Βέβαια στην περίπτωση του σύγχρονου Έλληνα η υπόθεση δόσεις τείνει να γίνει κάτι παραπάνω από λατρεμένη συνήθεια. Δόσεις στις τράπεζες για την αποπληρωμή δανείων (από στεγαστικά μέχρι και…εορτοδάνεια!), δόσεις για το αυτοκίνητο, δόσεις για τα ψυγεία, την κουζίνα και τις μικροσυσκευές, δόσεις, δόσεις, δόσεις…Ίσως τελικά δεν είναι τόσο τυχαίο που στην τηλεόραση παίζουν συνέχεια διαφημίσεις για δάνεια από τράπεζες ή για αγορά αυτοκινήτου με «άτοκες» δόσεις. Η κοροϊδία σε όλο της το μεγαλείο!
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου